Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...

Günün Fırsatı

BÖLÜM 1-3: Acemiler için Sabır (sinir - zeka - Rubik) Küpünün Çözümü

14 Ocak 2013'de güncellenmiştir.
İlk yayın tarihi 2 Nisan 2012,
İkinci güncelleme 24 Aralık 2012.

NOT: Zaman zaman bu yazıda güncellemeler yapmaktayım. Gelen sorulara göre bazı hareketleri yeniden tarif etmekte, hataları düzeltmekteyim. Güncellemelerden e-posta ile haberdar edilmek için sayfanın en altındaki "e-posta aboneliği" kutusuna mail adresinizi bırakabilirsiniz
ya da sağ taraftaki FaceBook BEĞEN düğmesine tıklayabilirsiniz.



"İnternette tonlarca çözüm varken bir de ben niye yazayım ki?" demedim ve yazıyorum işte. Burada  meraklılarına benim uyguladığım çözümü anlatacağım. Anlatmaya çalışacağım yöntemi ben kendim icat etmedim. Birbirinden farklı onlarca yöntemi deneyerek, literatür tarayarak, arkadaşlarımdan öğrenerek burada bahsedeceğim hareketler serisine ulaştım. Buradaki yöntemin birebir benzerini ben başka bir yerde görmedim ama illaki vardır, eşsiz olduğunu iddia etmiyorum.



Yararlandığım kaynakların en başında Bilim ve Teknik Dergisi'nin Haziran 1982 tarihli baskısında H.Kamil ÖGE'nin yazısı olduğunu belirtmeden geçemeyeceğim.

Gerçi bu yazıda tarif edilen çözümde -çok büyük ihtimalle- baskı hatasından kaynaklı yanlışlar mevcut, hatta öyle ki yazının başlığında dahi yazım hatası var: "RUBİ'KİN KÜPÜ NASIL ÇÖZÜLÜR" yazılmış. Yazıda tarif edilen bazı hareketler de istenileni yapmıyor.

Yine de ben bu yazıdan çok yararlanmıştım. Eksiklerini başka kaynaklardan telafi ederek burada bahsedeceğim hareketler silsilesini oluşturdum. Elbette ki el (ve zihin) alışkanlığı olması, yeni özgün hareketlerin bulunabilmesi için küpü en az binlerce kez bozup yeniden yapmışımdır.

Bazı özel hareketleri daha sonraki bir yazımda anlatmayı düşünüyorum. Burada, her zaman kesin çözüme ulaştıran, en kısa olmasa da en pratik yöntemlerden birisi olduğuna inandığım yöntemi tarif edeceğim. Bu yöntemle bir küpün tam olarak çözülmesi 2 - 3 dakika civarında sürmektedir.


Bu küpün; sabır küpü, sinir küpü, zekâ küpü, renk küpü, Rubikin  küpü(Rubic's), sihirli küp (magic box), 3d Puzzle, vb. birçok değişik adı var. Bence "ezber küpü" çünkü yazıyı okudukça göreceğiniz gibi bir takım seri hareketleri ezberlemek suretiyle küpü çözmek mümkün.


Küpün tarihçesine uzun uzun değinmeyeceğim ama en azından  wikiden şu alıntıya yer vermek gerekir:
"Rubik Küpü, geometri ile ve üç boyutlu şekillerle ilgilenen Macar heykeltıraş ve mimarlık profesörü Erno Rubik tarafından 1974 yılında icat edildi. 1975 yılında HU170062 numaralı Macar patentini alan Rubik, uluslararası patent için başvuruda bulunmadı. İlk deneme üretimi 1977’nin sonlarına doğru yapılan küp, Budapeşte’de oyuncakçılara dağıtıldı."  

“Küpü Çözmek” demek, ne demek? İlk olarak bunu açıklayalım; küpü elinize alıp rastgele satırları, sütunları ve yüzeyleri rastgele sayıda çevirdikçe küpü oluşturan parçalar da rastgele olarak yer değiştirirler. “Küpü Çözmek” demek bu parçaları yeniden ilk konumlarına getirmek demektir. Geometriden bildiğimiz üzere bir küpün 6 farklı yüzü vardır. Ezber küpümüzde her yüzey farklı bir renkle renklendirilmiştir. Wikiye göre bizim 3x3x3lük ezber küpümüz

(8! × 38-1) × (12! × 212-1)/2 = 43.252.003.274.489.856.000

farklı konuma sahiptir. Bu sayı (~4.3 × 10 üzeri 19) olarak da yazılabilir ve 43 kentilyon olarak okunur.

Biz düz hesap trilyonlarca olasılık var diyelim. Dolayısıyla küpe şöyle bir bakıp "Hah bu X numaralı dağılım, şunu şuraya ittirip bunu buraya çekince olur" demek pek olası değildir. Dolayısıyla sistematik olarak çözüm yolları uygulamak daha mantıklıdır.


!!! ÇÖZÜME GEÇMEDEN ÖNCE ÖNEMLİ NOT !!!

Yazımı ilk kez yayınladıktan sonra gelen sorulara göre yeniden gözden geçirdim ve güncelledim. En çok yapılan yanlışlara göre anlatımda da sadeleştirmeler yaptım. Çözüme geçmeden önce şu konulara dikkat etmenizi ÖNEMLE tavsiye ederim:
  • Yazıyı mutlaka satır satır ve dikkatlice okuyunuz. Ben bu kısmı biliyorum diyerek sadece göz atıp hızlıca geçmeyiniz. Çünkü satır aralarında verilen küçük bir bilgi ilerideki adımlarda kullanılıyor olabilir.
  • Yazının başındaki açıklamaları, tanıtımı mutlaka okuyunuz. Doğrudan çözüme geçmeyiniz.
  • Ne kadar iyi, sade, basit bir anlatım da olsa; siz de ne kadar iyi okuyup anlamış da olsanız ilk seferinde çözümü bulacaksınız diye bir şey yok. İlkinde küpü çözseniz dahi bir sonrakinde çözemeyebilirsiniz. Tutarlı bir çözüm için yılmadan, bıkmadan defalarca, onlarca kez daha tekrarlamak gerekir. Çünkü el ve zihin alışıp da koordine olana kadar arada sırada hataların yapılması çok normaldir. 
  • Bu yazıdaki çözüm kesin çözümdür; demem o ki, anlatılanları satır satır doğru bir şekilde takip edip uygularsanız KESİNLİKLE çözüme ulaşırsınız. Çünkü küpün çözümü tesadüfe bağlı bir şey değildir. Yazıda tarif edildiği gibi sistemli bir şekilde her zaman çözüme ulaşılabilir. 
  • Parçaların tesadüfi yerleşimine göre, bazı ara adımlara gerek kalmayabilir..
  • Ne kadar pratik yapsanız da bazen, çözüm esnasında bir yerde yapacağınız bir hata tüm seriyi bozabilir. Çözüm serisi bozulduysa sonuca ulaşmak zorlaşır. Hatalı gittiğini gördüğünüz yerde bırakın, en son düzgün adıma dönün.
  • Hala küpü çözemediyseniz bana kahretmeden önce bir kez daha deneyin. Unutmayın ki ben bu yöntemle zeka/sabır/rubik/sinir küpünü binlerce kez çözdüm. Hala da bilgisayarımın yanında bir küp bulunur ve bir şey beklerken bozup yeniden yaparım.
    (Bir şey beklemek deyince aklıma geldi: Eskiden bilgisayarlar yavaş olduğundan bir programın çalışmasını beklerdik, kaynak kodun derlenmesini beklerdik... Şimdi ise en fazla sabit disk formatını bekleriz herhalde ya da bir DVD kayıt işlemini, olmadı bir Blue-RAY filmin internetten inmesini... Ben genelde bir e-posta bekliyor oluyorum...)
    Neyse dönelim biz küpe; ben bu yöntemle binlerce kez çözdüm küpü demiştim; sadece ben değil bu yazımı okuyan yüzlerce kişi de, anlatılanları uygulayarak çözüme ulaştı. Sizinki olmuyorsa dikkatli bir şekilde yeniden, sabırla adım adım deneyiniz.
    • İnatla ve ısrarla hala olmuyorsa, bence küpün parçaları yerinden çıktı ve siz onları rastgele taktınız. Bu durumda küpü dağıtın, parçalarını çıkartın ve yeniden toparlayın. Daha sonra döndürüp çevirerek küpü bozup yeniden yapmayı deneyin.
    • Tarafıma gelen maillerden anladığım kadarıyla en çok  "En alt yüzeydeki ikili parçaların yönlerinin kendi eksenleri etrafında döndürülmesi" yani D2 işleminde hatalar yapılmaktadır. Bu güncelleme ile birlikte bu işlemin anlatımını düzelttim, daha  kolay anlaşılır hale getirdim. Lütfen dikkatli okuyunuz.

    Küp hakkında genelde yanlış bilinenler:


    • Genel kanının aksine küpün her parçası tamamen bağımsız olarak hareket etmez. Mesela küpün 6 adet yüzeyini oluşturan 6 rengin ortasındaki tek renkli parçalar her zaman sabittirler ve birbirlerine göre konumları da kesinlikle değişmez. Örneğin kırmızının tam karşısında mavi varsa küpü ne kadar karıştırırsanız karıştırın her zaman böyle kalacaktır. Bu önemli konuyu çözüm esnasında aklımızın bir köşesinde mutlaka tutalım.




    • Bir küp, toplam 26 adet parçadan oluşmaktadır: 8 adet üç renkli köşe parçası, 12 adet iki renkli parça ve 6 adet de sabit tek renkli parça  vardır. (Aslında tek renkli parçalar yay ve vidalar ile birbirlerine sabitlendiği için tek parça gibi de düşünülebilir).



    • Her parçanın renkleri sabittir, değişmez. Fakat parçaların birbirlerine göre olan konumları değişebilir (tek renkliler hariç) Yani bir köşe parçası eğer mavi-yeşil-turuncu ise küpte her zaman böyle bir köşe parçası var olacaktır, bu renkler ve birbirlerine göre olan konumları değişemez.


    • Küpün çözümü renk renk yapılamaz. Yani önce mavileri yapayım sonra kırmızıları sonra da beyazları yaparım diye bir yöntem olamaz. Belirli sistematik hareketlerle hepsi bir anda çözülür ya da çözüme bizim anlatacağımız yöntemdeki gibi satır satır ulaşılır.

    --- * --- ** --- *** --- **--- * ---

    Çözüme geçmeden önce anlatımda kullandığım işaretleri açıklayayım:
    1a : Bize bakan yüzey 1 tur SAĞA döndürülecek
    1b:  Bize bakan yüzey 1 tur SOLA döndürülecek
    1c:  Bize bakan yüzey 2 tur SAĞA döndürülecek


    2a: Bize bakan yüzey 2 tur SAĞA döndürülecek
    2b: Bize bakan yüzey 2 tur SOLA döndürülecek

    Hemen anlaşılabileceği gibi bir hareketi aynı yönde 2 defa tekrar etmek 
    aynı hareketi ters yönde 2 defa tekrarlamak ile aynı olacaktır.

    3a: En alttaki satır 1 tur SOLA döndürülecek
    3b: En soldaki sütun 1 tur YUKARI döndürülecek
    3c: En soldaki sütun 1 tur AŞAĞI döndürülecek

    !!! DİKKAT DİKKAT !!!
    Bize bakması gereken yüzey, yukarıdaki gibi X işareti ile belirtilmiştir. 
    Hareketlerimizi yaparken bu işaretli yüzey 
    HER ZAMAN 
    bize doğru bakmalıdır. 

    Konum ve Yön/Renk kavramı: 

    Anlatımda kullandığım konum kavramı ile bir parçanın bulunduğu satır ve sütunu,
    Yön/renk kavramı ile de parçanın doğru konumda olmasına karşın yanlış yöne bakıyor olmasını ifade ediyorum.


    -=(o)=- -=(o)=- -=(o)=- -=(o)=- -=(o)=-

    Devam etmek için tıklayınız
    BÖLÜM 2-3 [İlk Adımlar]: 
    Acemiler için Sabır (sinir - zeka - Rubik) Küpünün Çözümü 


    -=(o)=- -=(o)=- -=(o)=- -=(o)=- -=(o)=-





    Kaynaklar:
    • Bilim ve Teknik Dergisi, Haziran-1982, 
    • Google Abi,
    • Eş-dost, hısım-akraba,
    • Küplerin yanında verilen çözüm kitapçıkları.




    Tepkiler:

    45 yorum:

    En kolay çözüm küplerin üstündeki kağıtları çıkar tak yapmış olursun ben hep öyle yapardım :D

    Merhaba hocam. Bu rubik kup cok eglenceli birsey ama sinir ediyor bir yerde. Sitenizi takip ediyorum. Ben 2. Satırı da düzenledikten sonrasini yapamiyorum. Yardim edermisiniz?

    Merhaba,
    öncelikle ilginiz için teşekkür ederim.
    Merak ettim acaba anlatımda mı bir hata var yoksa bir yeri eksik mi tarif etmişim? Nerede takıldığınızı biraz daha açıklayabilirseniz o noktayı tarif etmeye çalışayım. Hatta fotoğraflayıp gönderebilirseniz daha iyi olur.

    Şöyle anlatayım, 2. Satıra kadar gayet kolay gelebiliyorum. Buraya kadar sadece sizin sitenizden öğrendim. Sonrasında alt tarafı + yapıyorum ama 2. Satır tekrar bozuluyor. Bir kere 2. Satır bozulmadan alt tarafı + yaptım, ama bu sefer köşeleri yerleştirirken yine 2.satır bozuldu. Bir de bendeki rubik küp basit çin malı olanlardan. 2 güne elimde parçalanır gibi. Bunun orjinal olanlarını nasıl temin edebiliriz? Yada sitenizdeki fotograflardaki küp kaliteli mi, hareketler kolay yapılabiliyor mu? Bu arada anlatımlarınız çok iyi. Başka sitelerde algoritmalar kullanılıyor ki aklım almıyor onları. Sizinki gayet anlaşılır ve açık. Cevaplarınız için teşekkür ederim...

    Tekrar merhaba,
    benim kullandığım ve anlatımda da kullanılan küp biraz daha kaliteli, hareketleri daha yumuşak yapabileceğiniz fakat yine de çin malı bir küp. Bir de hem aşınmasını engellemek hem de daha hızlı çevirebilmek için çok az margarin sürebilirsiniz ortasına doğru küpün. kaliteli, son derece sağlam olanlar, çok bilinen oyuncak marketlerinde ve D&R'larda bulunabilir.

    sizin takıldığınız noktalar acaba şunlar olabilir mi?
    • küpü tepetaklak çevirme işlemi
    • çevirmeler esnasında size bakması gereken yüzey (özellikle şu 4'lü hareket esnasında, diğer bir deyişle üst yüzeyde artı yaparken)
    • Harekete başlama anı ve hareket adedi.
    bir de tavsiyem, takıldığınız noktayı yapılı bir küpte deneyerek görmeniz. Böylece yaptığınız hareketler serisi nereyi nasıl etkiliyormuş rahatlıkla görebilirsiniz. (küpün parçalarını zorlayınca yerinden çıkıyordur, onları yeniden takıp düzenledikten sonra yani)

    selamlar.

    x4 lük hamlede orta satırı sağa kaydırın demişsiniz ... ama orta satır kaymaz ki . Alt ve üstü sola kaydırdım ama o zaman küp tamamen bozuldu.

    ama kopya olur. en kolayı merkezi belirleyip yapmak ben 6 saniyede 1 kenarını yapıyorum o zaman hepsini 36 saniyede bitiriyorum.

    24ama kopya olur. en kolayı merkezi belirleyip yapmak ben 6 saniyede 1 kenarını yapıyorum o zaman hepsini 36 saniyede bitiriyorum.

    ben anlamadım bir şey. :(

    Hocam ben yapamiyorum cok zorlaniyorum resimleyip yolllasan tarif edermisnuz kaliteli bir rubigim var

    hocam ben rubik küpü çok seviyorum ama mesala mavi rengi belirliyorsam sadece maviyi tamamlayabiliyorum gerisini yapamıyorum ama sizin yönteminizi deniyicem billgiler için teşekkürler

    birde tüm küpleri nasıl artı yapıyorlar

    x4 lük hamlede orta satırı sağa kaydırın demişsiniz ... ama orta satır kaymaz ki . Alt ve üstü sola kaydırdım ama o zaman küp tamamen bozuldu.

    evet aynen boyle oluyor, bu bolumu biraz daha tarif edermisiniz?

    Gerçekten oluyor. Ben eskiden deli olurdum. yani küçüklüğümde .. Kısmet bugüneymiş öğrenmek içim. Teşekkürler..

    E-BÖLÜMÜNDE TAKILDIM SADECE İKİ KÖŞE KALIYOR.E-BÖLÜMÜNDE KÜPÜ ÇEVİRİRKEN KÜPÜN KONUMU NASIL OLACAK.

    yanlız ben küpü nasıl baştaki şekle sokabilirim

    kardeş x4 lük kısımda sorun var ya yardımcı olurmusun?

    + şekli olmuyo yanlış yazmışın düzelt bunu bir saattir ugrasıyom

    daha önceleri defalarca tamamladığım küpüme nazar değdi ne oldu anlamadım sadece bir parça yanlış yönde kalıyor onu bir türlü düzeltemiyorum o parçayla uğraşsam diğerleri bozuluyor bir akıl verin Allah aşkına...

    Küpünüz herşeye rağmen bir türlü olmuyorsa, bir köşe ya da orta kenar kısaca bir parça yerine oturmuyorsa büyük ihtimalle küpün parçaları yerinden çıkıp dağıldığında, yeniden toplarken ters takmışsınızdır.

    Kupun yuzunu arti seklinde yapmayi anlamadim yapamadim ve cok karmasik olmus

    Kupun yuzunu arti seklinde yapmayi anlamadim yapamadim ve cok karmasik olmus

    Kupu bir turlu arti seklinde yapmayi anlamadim yapamadim ve cok karmasik geldi

    Lutfen acil nasil arti yapicam olmuyo
    :-(

    küpün bir yüzünü + şekline getirmek ancak bu kadar kötü anlatılabilir herhalde. hiçbir şey anlamadım. o kısmı biraz daha düzgün anlatırsanız sevinirim.

    iyi günler öncelikle ellerinize saglık benim söyle bir sorum olacak ben en bası anlamadıgımdan bir rengi kendim yapıyorum fakat kendim yaptıgımda t işareti olusmuyor asagı taraflarda illaki artımı olmalı teşşekürler...

    15 milyon satır okudum henüz çözümden bahsetmemişsin, dayanamadım vazgeçtim. benmi çok sabırsızım yoksa yazı gereksiz mi uzatılmış.

    Merhaba ben sadece bir hareket aıyorum. O'U'L U' DENİYOR.AYRICA BİRDE ALTTAKI ÜSTE NESIL GEÇİRİLİYOR.BUNU EKLEYEBİLİR MİSİNİZ?

    Bence o guzel kafanizi yormayin orta noktasinda vidalar bulunuyor sökün sonra tekrar toplayin biz boyle yapardik bosu bosuna sinir kuplerine binmeyin yapin kurtulun...

    bence hileyi dinleyin. sabırlı olun. eğer sabırsız olursanız sinir küplerine binersiniz.

    21boşverin zeka küpüne çok da önem vermeyerek aklınızı kullanın

    çok teşekkür ederim sayenizde artık yapabiliyorum

    4-4-4ünüde gösterebilir misiniz

    Madem hileyle yapacanz ne anlamı kaldı zeki insan zaten yapar bunu kullanyrsabz zaten salaksınızz

    bir türlü yapamadım offfffff çooooookkkk zooooorrrrrr

    Gerçekten de çok uzun olduğu için okumak bile istemedim. Daha az ve öz bilgiler lazım.
    Bloğum

    Güzel anlatmış ama bence bunlara hiç gerek yok. You tube a sabır küpü çözüm 1. Kısım yaz cok anlaşilir bi sekilde anlatiyo. Bi kac saatte cozersn işi. Tabi 2 ve 3. Kısmi da var

    289Hocam tamam iyi güzel falan yazmışsın emeğine saygı duyuyorum fakat çok fazla eksiğin var anlatımında.Ben bu küpü öğrenmek için ilk senin sayfana baktım hiçbirşey yapamadım.defalarca okudum yine olmadı.Arkadaşım çözüyordu o bana öğretti.2 hafta içinde çömez metodu ile 1.30 dakkada çözüyorum artık.Sonradan anladım ki senin algoritmaların yanlış anlatımın eksik.Ben olsam düzeltirdim.

    Seçtiğim rengi tamamaladım ama gerisi olmuyo şimdi alt alta 2 renkli olanların hepsi oluyo da gerisi olmuyo yardım edermisin???

    Meraba.ben küp çözmeyi çok eğlenceli buluyorum ama tam olarak çözemiyorum.bir tarafın bütün renklerini yapıyorum ama o taraftan 2 tane eksik kalıyo.onu tamamlayamıyorum.yardımcı olur musunuz?

    olmuyor sinirlerim bozuldu

    Merhaba, yıllardır rubik küpü yapmak isteyipte yapamayan bir insan olarak bu akşam sitenizdeki yönlendirmelerle ilk rubik küpümü yaptım ve şu an o kadar mutluyum ki :)özellikle 3. bölümde çok zorlandım ama sabırla tekrar tekrar başa dönerek sonunda tamamladım. çoook teşekkür ederim. çocukluğumdan beri yapabilmeyi en çok istediğim şeylerden biriydi bu...

    çok iyi anlatmışsınız. fakat ilk aşamda üst tarafı artı yapmak yerine üst tarafı komple tamamlaıp yanlarındaki renkleri uygun şekilde yerleştirsek daha kolay olur birde en son aşamayı pek anlymdm

    Bu yorum yazar tarafından silindi.

    köşedeki alt-üst renkleri nasıl yerleştiriyoruz acaba?


    Sayfamdaki yazılar kaynak gösterilerek ve bu sayfanın adresi verilerek kullanılabilir.

    Sayfamda bazı yazılarımda bahsetmiş olduğum yöntemler kendi öğrendiklerimi, denediklerimi paylaşmak amacıyla yazılmıştır. Yapılan denemelerin sonuçları da yine burada paylaşılmaktadır. Tarif edilenlerin yanlış/eksik uygulanması, yazı dizilerinin tamamının okunmaması, vb herhangi bir nedenden dolayı istenmeyen sonuçlar elde edilmesi, beklenen sonucun elde edilememesi ve/veya karşılaşılabilecek herhangi bir zarardan dolayı sorumlu tutulamayacağımı bilgilerinize sunarım.

    Kaynak belirterek ya da belirtmeden kullandığım yazılarımdan dolayı herhangi bir rahatsızlık duyan, haksızlığa uğradığını düşünen beni haberdar ettiği zaman ilgili yazıyı yeniden gözden geçireceğimi, şikayetinde haklıysa yazıda gerekli düzeltmeyi ivedilikle yapacağımı taahhüt ederim.
    -=(RaideR)=-